Sep
Schakelen met Almelo
“Een, twee, drie, vier.. hallo, hier Henk Kok voor de VPRO” de NOS-verslaggever herhaalde het zeker vier keer. Vanuit Almelo zou hij kort inbreken in de uitzending, om de eindstand van een Twentse derby te vertellen bij Instituut Idzerda op Radio1. Maar door het gebrek aan een retourlijn (Kok hoorde de presentator in Hilversum niet), werd het live cabaret. Waar een verslaggever in zo’n geval doorgaans afwacht óf juist stug zijn verhaal afsteekt, bleef Kok zijn woorden keer op keer herhalen.
Maar was het wel een technische fout? Het zou ook een goed geregisseerde grap kunnen zijn. De reactie van presentator Pieter van der Wielen op Kok’s woorden is een herhaling die het komische effect namelijk alleen maar vergroot: “hallo Henk Kok!” En de tekst: ‘Henk Kok voor de VPRO’ klinkt toch ook wel erg gedateerd. Dat kan haast geen toeval zijn in een programma waarin elke week wat oude radiofragmenten worden afgestoft. Bovendien heeft Instituut Idzerda de schijn tegen. Er komen in de uitzendingen wel meer vreemde dingen voorbij, zo wordt presentator Pieter van der Wielen keer op keer op een andere manier foutief geïntroduceerd.
Op televisie zou je meteen zien of het een domme blunder was, of een leuke grap. Maar ja, het was radio en ik twijfel nog steeds.. Wat denk jij?
Sep
Haar en tabak
Wat hebben haar en tabak met elkaar te maken? Om het antwoord op die vreemde vraag te vinden, ging verslaggever Klaas Vos voor de VPRO-radio op pad. Niet met een bandrecorder, maar met een zender, want hij deed het live. Maar een kapper op wiens winkelruit stond geschreven: ‘haar en tabak’, was niet zo van de bijdehante verslaggever gecharmeerd. Vos geeft niet op en dus bemoeit ook de vrouw van de kapper zich er vanaf een afstandje tegenaan. Spannende radio. Zo spannend, dat de PTT-man (ja, het is lang gelden) die voor de verbinding met Hilversum zorgde, op het eind komt aangesneld.
In het nieuwe VPRO radioprogramma Instituut Idzerda vertelde Klaas Vos, dat hij na bemiddeling van de PTT-man alsnog live bij de kapper is binnen geweest.
Sep
Bezorgde Ouders
Hoorspelen. Ze zijn bijna niet meer van deze tijd. Te duur, te lang, te ouderwets, ze worden zelden nog gemaakt. Om dat leed te verzachten hoef je alleen maar de archieven open te trekken en eens in de zoveel tijd hoor je dan weer iets op ‘s lands radio. Met de nieuwe programmering van Radio 1 komt de VPRO met Instituut Idzerda, een programma met verhalen (dat hebben we eerder gehoord). En daar hoorde ik hoorspelen. Van vroeger.
In de eerste editie onder meer een fenomenaal deel uit de serie “Bezorgde Ouders”, over Ad, Gerda en hun dochtertje Olivia. De stemmen zijn van Johnny van Doorn, Tessel Blok, Han Reiziger, Harmke Pijpers en peuter Anna. Oorspronkelijk uit april 1983, maar nog steeds hilarisch. Ik hoor de bijdehante peuter en denk gelijk aan m’n zusje, toen die nog zo klein, lief en bovenal, eigenwijs was.
Foto: René Alphenaar
Aug
Platgereden lichamen
In 1989, de opstand op het Plein van de Hemelse Vrede. De beelden herinneren we ons nog. Die tanks, die man die er voor stond (wat zou daar nou mee gebeurt zijn?). Daar waren natuurlijk ook verslaggevers bij. Onder andere Frenk van der Linden die in de loop van april en mei heel veel bijdrages leverde vanuit Peking. Een journalist zóu altijd neutraal moeten blijven en zijn emotie binnenboord moeten houden, maar het lukt niet altijd.
Verslaggever Frenk van der Linden houdt het niet meer:
“Ben je er al?” (en de rest van Het Gebouw)
Aug
Een 3000-delig zakmes
Dat het geïmproviseerd was, daar kwam ik pas jaren later achter. Live heb ik het zelf ook nooit gehoord. Iemand die ooit tegen me zei dat ze “De amateuraborteur” live bij De Avonden had gehoord, zie ik nog steeds als persoonlijke held. De Mannen van de Radio. Een bijna dagelijks bizar absurd rubriekje op Radio 1. Grof, hard, plat, maar ó wat was het mooi. En niet de minste mensen natuurlijk. Hans Teeuwen, Theo Maassen, maar vooral Pieter Bouwman. Veel van de zaken die besproken werden in de korte sketches kwam je later weer tegen in de conferences van de heren of vormden de basis van zo’n anders illuster programma: Radio Bergeijk.
Sketches op de radio, daar zijn we aan gewend. Denk maar eens aan al die hoorspelen van vroeger. Maar bij de Mannen van de Radio klonk het anders. Gierend van het lachen duwen ze in de studio de microfoon bij zich weg om maar niet te laten horen dat ze zelf ook blauw aanlopen. Want dat krijg je met improvisatie en cabaretiers van dit kaliber. En zeg eens eerlijk, wie heeft die typetjes niet nagedaan?
3000 delig zakmes
Troubadour
06-lijn
Gelukkig is het wel op CD uitgebracht!
Aug
“Ssst.. anders klinkt het niet als het Hilton”
Prinses Juliana schreef op achtjarige leeftijd een liedje, Dansende Haasjes. Op 2 mei 1977 zong Maarten Biesheuvel dit liedje in het programma Piet Ponskaart Presenteert. Presentator Jan Lenferink vond dat een goede gelegenheid eens met het paleis te bellen. De zaal proest van het lachen, het zijn allemaal kwajongensstreken, een beetje stout doen, schoppen tegen heilige huisjes. Maar de telefoniste van het paleis laat zich niet in de luren leggen…
Afkomstig uit de laatste aflevering in de serie “De Gouden Jaren“
Aug
Meeknerpen op de Geluidsatlas
Knerpt het grindpad in het noorden anders dan in het zuiden? Hoe giechelen ze in The Trumpet Inn in Ledbury en wat hóór je als je Sheffield ziet? Kortom, hoe klinkt ons land?
Dat vraagt de British Library zich af en iedereen mag meehelpen de Soundscape, zeg maar de Geluidsatlas, van de natie compleet te maken. Via het web of een gratis app-je voor de smartphone stuur je een fragmentje in dat vervolgens op de website van het project terug te vinden is.
Het project loopt nu een paar weken en al kan je nog geen grindpaden vergelijken, kroeggegiechel en zelfs lokaal opgenomen stilte zijn er al te vinden. Net als Walking behind a morris dancer, Longwall Street, Oxford, 6:16 May Morning 2010, wat zelfs na drie keer luisteren raadselachtig blijft. Ook als chroniquers blijken burgerjournalisten altijd weer verrassend.
Of het wat oplevert en zo ja, wat dan, gaat een team onderzoekers na, zodra er voldoende fragmenten binnen zijn. De ambities liggen hoog: zo willen ze niet alleen onderzoeken hoe het geluid van de omgeving verandert, maar ook hoe de omgeving verandert door geluid.
In Nederland is ook ooit begonnen met een verzameling verdwijnend en verdwenen geluid, maar even snel googelen levert nu vooral veel dode links op en een pagina van (wijlen) de NPS uit 1999 (!).
En het doet ook denken aan het fameuze geluidsjagen dat begin jaren zestig even dreigde een nationale hobby te worden, met wedstrijden en een eigen programma op de radio. Geluidsjagers met microfoon en bandrecorder legden alles vast wat ze tegenkwamen. Inderdaad, knerpend grind en giechelende barbezoekers, maar vermoedelijk geen morris dancers.
Beluister de aflevering van OVT hier.
Aug
Radio in een minuut
En toen.. En toen.. En Toen.. Om een verhaal te vertellen hebben mensen vaak veel woorden nodig. Maar om een verhaal goed te vertellen is dat natuurlijk helemaal niet noodzakelijk. Een goed verhaal kan ook worden verteld in een minuut. Dat is de kracht van 1 minuut van de VPRO. Het zijn altijd waargebeurde verhalen. Op zo’n manier verteld dat je op het verkeerde been wordt gezet, of dat je echt even verbaasd achter blijft na het beluisteren. Bizarre verhalen soms. Daar wil ik er twee van laten horen (voor alle andere verhalen mag je zelf de site afstruinen).
‘Ziek’ zo heet het verhaal dat Jair Stein opnam.
Ik twijfel nog steeds of de vrouw in het verhaal zich inderdaad schuldig voelt..
Tjitske Mussche nam ook een bizar verhaal op. Het heet ‘Goud blokje’
Aug
Mooie Stem: Cor Galis
22 november 1910 – 20 mei 1997
Cor Galis, voor velen dé stem van de VPRO. Dat werd hij pas na zijn pensionering, hoewel hij daarvoor al wel werkte voor de VPRO. Dat hij in 1954 daar kwam werken en erg waardevol geacht werd, was merkwaardig, want hij was ongelovig, in tegenstelling tot de meeste mensen bij de VPRO, een omroep die toen nog duidelijk een christelijk stempel had.
Vanaf halverwege jaren ’70 begon hij aankondigingen voor radioprogramma’s te maken. Die werden zo populair dat heel veel programma’s die aankondigingen wilden doen. Dat leidde tot een tweede carriëre die tot aan zijn overlijden in 1997 zou duren.
Ischa Meijer heeft veel teksten voor Galis geschreven, deze zijn gebundeld in het boek Zing, m’n jongen, zing!: de radioteksten voor Cor Galis.
Cor Galis zingt een liedje
Cor Galis over Radio (link)
Aug
Voorzitter JOVD Jort Kelder over de monarchie
Op 1 juni 1988 hing er een jonge Jort Kelder aan de telefoon op Radio 3. Jort was toen voorzitter van de JOVD, de jongerenafdeling van de VVD. Wim T. Schippers, alias Jacques Plafond, wilde graag weten wat Jort van de monarchie vond. Belangrijk punt vond de heer Kelder dat Willem-Alexander tijdens zijn huldiging niet zelf mocht rijden, maar voor de rest was hij tegen het koningshuis.
Wil je meer horen van dit schitterende programma op Radio 3? De VPRO heeft er een volledig weblog aan gewijd.