Dec
Diep onder de grond klinkt een snik
Met een paar kaarsjes en een lange snoer naar buiten, zaten Michal Citroen en Menno Bentveld vier uur lang bij elkaar in een mergelgroeve (of zoals later bleek: kalksteengroeve). In het pikke donker werkten de makers van Vroege Vogels en OVT samen aan een bijzondere uitzending over de grotten bij Maastricht. Grotten die bekend zijn vanwege het sneuvelen van musketier d’Artagnan en de vonst van meerdere Mosasaurussen. Maar ook zat er een atoomschuilkeder en een Navo hoofdkartier. Na de Koude Oorlog is dat laatste overbodig gebleken. En dus kon jaren geleden met de ontmanteling begonnen worden. Dat klinkt makkelijker dan het was want, de grot zat vol met asbest.
Nadat Michal Citroen de inleiding naar Paul Croymans, die zijn halve leven in de grot werkte, heeft voorgelezen blijft het even stil. Gaat er iets mis? Doet zijn microfoon het niet?
Een snik volgt.
Croymans is het even te kwaad geworden. Daar zit hij in die donkere grot die voor hem zoveel leed heeft veroorzaakt..
Beluister de hele aflevering van Vroege Vogels & OVT, oftewel OVVT
Aug
Meeknerpen op de Geluidsatlas
Knerpt het grindpad in het noorden anders dan in het zuiden? Hoe giechelen ze in The Trumpet Inn in Ledbury en wat hóór je als je Sheffield ziet? Kortom, hoe klinkt ons land?
Dat vraagt de British Library zich af en iedereen mag meehelpen de Soundscape, zeg maar de Geluidsatlas, van de natie compleet te maken. Via het web of een gratis app-je voor de smartphone stuur je een fragmentje in dat vervolgens op de website van het project terug te vinden is.
Het project loopt nu een paar weken en al kan je nog geen grindpaden vergelijken, kroeggegiechel en zelfs lokaal opgenomen stilte zijn er al te vinden. Net als Walking behind a morris dancer, Longwall Street, Oxford, 6:16 May Morning 2010, wat zelfs na drie keer luisteren raadselachtig blijft. Ook als chroniquers blijken burgerjournalisten altijd weer verrassend.
Of het wat oplevert en zo ja, wat dan, gaat een team onderzoekers na, zodra er voldoende fragmenten binnen zijn. De ambities liggen hoog: zo willen ze niet alleen onderzoeken hoe het geluid van de omgeving verandert, maar ook hoe de omgeving verandert door geluid.
In Nederland is ook ooit begonnen met een verzameling verdwijnend en verdwenen geluid, maar even snel googelen levert nu vooral veel dode links op en een pagina van (wijlen) de NPS uit 1999 (!).
En het doet ook denken aan het fameuze geluidsjagen dat begin jaren zestig even dreigde een nationale hobby te worden, met wedstrijden en een eigen programma op de radio. Geluidsjagers met microfoon en bandrecorder legden alles vast wat ze tegenkwamen. Inderdaad, knerpend grind en giechelende barbezoekers, maar vermoedelijk geen morris dancers.
Beluister de aflevering van OVT hier.
Aug
Het VPRO Radio-archief: Germaine sans Gêne
Deze zomer zendt VPRO’s O.V.T. (Radio 1) de rubriek “De Gouden Jaren” uit. In deze rubriek komt een deel van het uitgebreide radioarchief van de VPRO voorbij. Veel van de opnames zijn in de loop der jaren verlopen gegaan, maar gelukkig beseffen omroepen tegenwoordig dat het behoud van dergelijke archieven heel belangrijk is. Belangrijk om nieuwe generaties radiomakers te laten horen hoe het ging en kon, maar natuurlijk ook vanwege het sentiment. Vaak zijn die oude radiofragmenten weinig aangetast door de tand des tijds en zouden ze tot op zekere hoogte, zonder scheve gezichten tegenwoordig ook uitgezonden kunnen worden.
1 augustus 2010 kwam Germaine sans Gêne aan bod, een beroemd sexprogramma uit de jaren ’70. Taboedoorbrekend en altijd oprecht.